Γεωπολιτική Της Κακομοιριάς Με Αντιδυτικούς Δικολαβισμούς Γράφει ο Κώστας Χ. Βασιλάκης
Στον κόσμο της εγχώριας αντιδυτικής υστερίας, η πραγματικότητα ήταν ανέκαθεν ένα δευτερεύον, ενοχλητικό εμπόδιο. Όταν όμως τα γεγονότα γίνονται καταιγιστικά οι επαγγελματίες προφήτες της δυτικής παρακμής σπεύδουν να βαπτίσουν την ιδεοληψία τους «ανάλυση» και την ηττοπάθειά τους «ηθική υπεροχή».
Κυκλοφορεί κείμενο τις τελευταίες μέρες, γεμάτο αναφορές σε «αλαζονικούς Προέδρους» και «αιμοσταγείς πρωθυπουργούς», ένα παράξενο μνημείο πνευματικής σύγχυσης. Ας επιχειρήσουμε μια ψύχραιμη αποδόμηση αυτού του κρεσέντο λαϊκισμού, εξετάζοντας όχι μόνο τις ανακρίβειές του, αλλά και τη βαθύτερη ηθική του κατάρρευση.
- Η Παρερμηνεία της «Σύγκρουσης των Πολιτισμών»
Η επίθεση στον Σάμουελ Χάντινγκτον, με την κατηγορία ότι «έβαλε τους πολιτισμούς να πολεμούν», αποτελεί μια συγκλονιστική λογική ακροβασία. Είναι σαν να κατηγορείς τον σεισμολόγο ότι προκάλεσε τον σεισμό επειδή τόλμησε να χαρτογραφήσει τα ρήγματα.
Ο Χάντινγκτον δεν έδωσε εντολή επίθεσης. Προειδοποίησε ότι στην εποχή της παγκοσμιοποίησης, οι άνθρωποι θα επιστρέψουν στις πολιτισμικές τους ρίζες για να βρουν ταυτότητα, συχνά μέσα από συγκρούσεις. Το ότι ο Τραμπ χρησιμοποιεί σήμερα μια εμπρηστική ρητορική περί «θανάτου ενός πολιτισμού», δεν δικαιώνει κάποια υποτιθέμενη «κακία» της θεωρίας, αλλά την ακρίβειά της ως εργαλείο πρόβλεψης. Η άρνηση να αποδεχθεί κανείς ότι ο ισλαμικός φονταμενταλισμός ή ο ρωσικός αναθεωρητισμός έχουν δική τους, αυτόνομη ατζέντα και δεν είναι απλώς «αντιδράσεις στη Δύση», προδίδει έναν μεταμφιεσμένο ναρκισσισμό: την πεποίθηση ότι η Δύση είναι τόσο παντοδύναμη, που ακόμα και η πολιτική κακουργία των άλλων είναι δικό της δημιούργημα.
- Το Παράδοξο των Δανεικών Αρχών: Ηθική με Δυτικά «Δανεικά»
Εδώ συναντάμε τη μεγαλύτερη ηθική αντίφαση. Η αντιδυτική ρητορική εμφανίζεται ως «υπερδικαιωματική», χρησιμοποιεί δηλαδή το ηθικό οπλοστάσιο του δυτικού πολιτισμού —τις αρχές της δημοκρατίας, της ελευθερίας του λόγου και της ατομικής αξιοπρέπειας— για να επιτεθεί ακριβώς στην ίδια την πηγή αυτών των αρχών.
Ασκείται κριτική στις δυτικές χώρες με επίκληση στο Διεθνές Δίκαιο και την ανθρωπιστική ηθική. Όμως, η σιωπή για τις ανατολικές δεσποτείες που χρησιμοποιούν τις πολιτικές εξοντώσεις, τις δηλητηριάσεις και τις ομαδικές εκτελέσεις σε ημερήσια διάταξη, είναι εκκωφαντική. Γιατί δεν υπάρχει ούτε λέξη για το Ιράν που καταπνίγει στο αίμα τις γυναίκες ή για τη Ρωσία που εξοντώνει κάθε ίχνος αντιπολίτευσης; Η απάντηση είναι κυνική: διότι οι ανατολικές δεσποτείες δεν ενδιαφέρουν την αντιδυτική πλευρά ως υποκείμενα, αλλά μόνο ως «πολιορκητικοί κριοί» για να πληγεί η Δύση. Οι εκφραστές αυτών των απόψεων χρησιμοποιούν την ελευθερία που τους παρέχει η δυτική δημοκρατία για να την υπονομεύσουν, γνωρίζοντας καλά ότι στα καθεστώτα που εμμέσως «ξεπλένουν» με τη σιωπή τους, ο αντιρρητικός και αντίδοξος δημόσιος λόγος τους θα είχε καταργηθεί με απανωτές ριπές θανάτου.
- Η Γεωπολιτική Αφέλεια ως «Ηθική Στάση»
Το κείμενο εκθειάζει τον Πέδρο Σάντσεθ ως «φάρο» ηθικής. Η ειρωνεία είναι αμείλικτη. Ο Σάντσεθ, υιοθετώντας το «No a la Guerra», δεν ασκεί υψηλή γεωπολιτική, εκτοξεύει αεροκοπανίσματα για εσωτερική κατανάλωση. Είναι πανεύκολο να παριστάνεις τον ειρηνιστή όταν η χώρα σου βρίσκεται στο δυτικό άκρο της Ευρώπης, προστατευμένη από την τεράστια απόσταση και την ομπρέλα ασφαλείας που άλλοι πληρώνουν.
Η άρνηση χρήσης των βάσεων στην Ισπανία δεν είναι «ηθική στάση». Είναι φαρισαϊκή επίδειξη ευαισθησίας (virtue signaling). Αν η Ευρώπη ακολουθούσε αυτό το δόγμα, σήμερα η Βαρσοβία και το Ταλίν θα ήταν ρωσικά προτεκτοράτα. Η «ηθική» αυτή τελειώνει εκεί που αρχίζει η ανάγκη για πραγματική αποτροπή. Μια Ευρώπη «ηθικός ηγέτης» χωρίς στρατιωτική ισχύ είναι μια ξεδοντιασμένη Ευρώπη-μουσείο, έρμαιο στις διαθέσεις αυταρχικών καθεστώτων που δεν συγκινούνται από τις εκ του ασφαλούς συνθηματολογίες του Πέδρο, που χρησιμεύουν παρεμπιπτόντως και σαν πυροτεχνήματα απόσπασης της προσοχής από την υπόδικη σύζυγο.
- Η Ελλάδα και το Σύνδρομο της «Μικρής και Έντιμης»
Η επίθεση στον Έλληνα Πρωθυπουργό για τη φράση «Είμαστε σε πόλεμο με τη Ρωσία» στερείται στοιχειώδους αντίληψης του εθνικού συμφέροντος. Ο χλευασμός για την ευθυγράμμιση της Αθήνας με την Ουάσιγκτον νοσταλγεί προφανώς μια Ελλάδα-περήφανο και ουδέτερο ισορροπιστή μεταξύ Ανατολής και Δύσης — μια στρατηγική που ιστορικά οδήγησε μόνο σε απομονωτισμό και εθνικές τραγωδίες.
Όταν η Αθήνα δηλώνει «Ευτυχώς δεν είμαι Σάντσεθ», δεν εκφράζει υποτέλεια, αλλά ρεαλισμό. Η Ελλάδα δεν είναι Ισπανία. Συνορεύει με την αστάθεια και τον συνεχή αναθεωρητισμό. Η ασφάλειά της εξαρτάται από την αξιοπιστία της ως συμμάχου. Το να χαρακτηρίζεται «αντιπαραγωγική» μια σφαγή στη Βηρυτό είναι η γλώσσα της σκληρής διπλωματίας. Το να ζητά κανείς από μια μικρή χώρα να γίνει η «τιμωρός» του κόσμου, ενώ η ίδια απειλείται, είναι ανεγκέφαλος γεωπολιτικός τυχοδιωκτισμός.
- Ο Επιλεκτικός Ανθρωπισμός και ο «Λευκός Σωτήρας»
Παρατηρείται επιπλέον κατ’ επανάληψη μια ιδιότυπη μορφή ρατσισμού: η αντιμετώπιση των λαών της Ανατολής ως νηπίων χωρίς δική τους βούληση. Για την αντιδυτική ρητορεία, κάθε έγκλημα μιας δεσποτείας είναι μια «αναγκαστική αντίπραξη» σε μια δυτική πρόκληση. Πρόκειται για το σύνδρομο του «Λευκού Σωτήρα» από την ανάποδη.
Θεωρείται ότι μόνο η Δύση έχει την ευθύνη της Ιστορίας. Έτσι, όταν το Ιράν ή η Ρωσία δολοφονούν αντιφρονούντες, η ρητορική αυτή στρέφει το βλέμμα αλλού, διότι αυτοί οι θύτες δεν πληρούν τα κριτήρια της ιδεολογικής σύγκρουσης. Νοιάζονται για τα δικαιώματα μόνο όταν ο υποτιθέμενος «θύτης» είναι η Δύση. Αυτός ο επιλεκτικός ανθρωπισμός είναι η απόλυτη προδοσία των αξιών: μια αδικία στη Δύση είναι μέγα «σκάνδαλο», ενώ και η πιο κτηνώδης θηριωδία στην Ανατολή είναι «γεωπολιτική αναγκαιότητα».
- Η Φαντασίωση του Κόρμπιν και η «Σκακιέρα»
Η αναφορά στον Τζέρεμι Κόρμπιν ως θύμα είναι το τελευταίο καταφύγιο της μονοκόμματης συνωμοσιολογίας. Ο Κόρμπιν «καθαιρέθηκε» από το Ισραήλ; Η πτώση του υπήρξε το αποτέλεσμα ενός συνδυασμού σφοδρών πιέσεων και στρατηγικών αποτυχιών. Ενώ η σκληρή κριτική του προς το κράτος του Ισραήλ και οι κατηγορίες για αντισημιτισμό εντός των Εργατικών δημιούργησαν ένα εξαιρετικά εχθρικό κλίμα από φιλοϊσραηλινά λόμπι και πολιτικούς αντιπάλους, η καθαίρεσή του σφραγίστηκε κυρίως από την ιστορική εκλογική συντριβή του 2019. Οι εσωτερικές έριδες με την κεντρώα πτέρυγα του κόμματος, η αμφίσημη στάση του στο Brexit και η αδυναμία του να πείσει το ευρύ κοινό για την κυβερνητική του ικανότητα, αποτέλεσαν τους καθοριστικούς παράγοντες που οδήγησαν στην απομάκρυνσή του. Απορρίφθηκε από τους Βρετανούς ψηφοφόρους επειδή η πολιτική του πρόταση ήταν ένας αναχρονιστικός μαρξισμός πασπαλισμένος με ανοχή στον αντισημιτισμό. Αντίστοιχα, η δαιμονοποίηση του Μπρζεζίνσκι και της «Μεγάλης Σκακιέρας» αγνοεί ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν είναι «δυτικό σχέδιο», αλλά η απόδειξη ότι όταν η Δύση υποχωρεί, ο επεκτατισμός της στέπας επελαύνει. Είναι ευκολότερο να κατηγορείς τον άνθρωπο που επινόησε τη φωτιά, παρά τον εμπρηστή.
Κατάληξη: Ο Πνευματικός Αυτοχειριασμός
Η διάκριση μεταξύ «πολιτισμένων» και «βαρβάρων» είναι πράγματι υπαρκτή, αλλά με διαφορετικούς όρους. Βάρβαρος είναι και αυτός που, από την ασφάλεια και την προστασία μιας δυτικής δημοκρατίας, υπονομεύει τα θεμέλια της ελευθερίας εκείνης που του επιτρέπει να εκφράζεται.
Η Ευρώπη δεν χρειάζεται να «ονειρευθεί τολμηρά» με ευχολόγια. Χρειάζεται να ξυπνήσει από τον λήθαργο της αδράνειας και να καταλάβει ότι ο «πολιτισμός» δεν επιβιώνει με διπλωματική ατολμία, αλλά με ισχύ, συμμαχίες και ρεαλισμό.
Οι μη μου άπτου, υπερευαίσθητοι αντιδυτικοί αναλυτές εξαπολύουν ισοπεδωτική κριτική στη μοναδική δύναμη στον πλανήτη που τους επιτρέπει να την ασκούν. Διότι αν η Δύση κατέρρεε και τη θέση της έπαιρναν οι «ευγενείς» ανατολικοί ολοκληρωτισμοί που αυτοί εμμέσως πλην σαφώς υποστηρίζουν, οι ίδιοι θα ήταν οι πρώτοι που όχι απλά θα έχαναν το δικαίωμα να έχουν δημόσιο λόγο, αλλά θα εξολοθρεύονταν επιτόπου χωρίς δεύτερη κουβέντα.
