Αλέξανδρος Αυλωνίτης: Η κατάσταση στο Δήμο της Νότιας Κέρκυρας σε σχέση με την αποκομιδή των απορριμμάτων τείνει να γίνει εξαιρετικά επικίνδυνη.

Πέραν αυτού να δηλώσω οτι το πρόβλημα δεν αποτελεί μόνο πρόβλημα του Δήμου Νότιας Κέρκυρας. Η μη αποκομιδη των απορριμμάτων του Δήμου Νότιας Κέρκυρας έχει δυσμενείς συνέπειες σε όλο το νησί. Ετσι:

Μελετώντας το νομικό πλαίσιο θεωρώ ότι η ταχύτερη νόμιμη λύση είναι μία απολύτως περιορισμένη, προσωρινή σύμβαση με «διαπραγμάτευση χωρίς προηγούμενη δημοσίευση», λόγω κατεπείγουσας ανάγκης, βάσει των άρθρων 32 παρ. 2 περ. γ΄ και 32Α του ν. 4412/2016.

Δεν πρόκειται για μια απλή «απευθείας ανάθεση». Είναι εξαιρετική διαδικασία, η οποία μπορεί να κινηθεί ακόμη και μέσα σε μία–δύο ημέρες, αλλά χρειάζεται ιδιαίτερα συγκεκριμένη αιτιολογία.

Συγκεκριμένα απαιτείται μια έκθεση της Υπηρεσίας Καθαριότητας του Δήμου

Πρέπει να βεβαιωθεί εγγράφως:

Ο όγκος και τα σημεία που έχουν συσσωρευτεί τα απορρίμματα και να καταγραφεί επίσης ο λόγος

της αδυναμίας του Δήμου να προβεί με δικά του μεσα στην αποκομιδη και φυσικα να αναφρθεί ο άμεσος κίνδυνος για τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον,

πόσα απορριμματοφόρα και δρομολόγια απαιτούνται,

τον αποδέκτη ή τη νόμιμη μονάδα επεξεργασίας,

το απολύτως αναγκαίο χρονικό διάστημα της έκτακτης σύμβασης.

Ιδιαίτερα χρήσιμη –και ουσιαστικά κρίσιμη αποδεικτικά– είναι μία έγγραφη υγειονομική έκθεση από τη Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας της Περιφέρειας.

Έκτακτη συνεδρίαση της Δημοτικής Επιτροπής

Η Δημοτική Επιτροπή πρέπει να λάβει ειδικά αιτιολογημένη απόφαση:

ότι υφίσταται πραγματική και άμεση απειλή για τη δημόσια υγεία,

ότι ο Δήμος αδυνατεί προσωρινά να απομακρύνει τα απορρίμματα με ίδια μέσα,

ότι προσφεύγει στο άρθρο 32 παρ. 2γ΄ του ν. 4412/2016,

ότι η σύμβαση περιορίζεται μόνο στην αντιμετώπιση της έκτακτης συσσώρευσης,

ότι παράλληλα διορθώνεται ή επαναλαμβάνεται η τακτική διαγωνιστική διαδικασία.

Η απόφαση πρέπει να καλύπτει και τις ειδικές απαιτήσεις του άρθρου 61 ν. 3979/2011, όπως ισχύει, για την ανάθεση υπηρεσιών καθαριότητας σε ιδιώτη.

Πρόσκληση σε άμεσα διαθέσιμες εταιρείες

Ο Δήμος μπορεί αμέσως να αποστείλει πρόσκληση για διαπραγμάτευση σε μία ή, ασφαλέστερα, σε δύο–τρεις νόμιμα αδειοδοτημένες επιχειρήσεις, ζητώντας προσφορά ακόμη και αυθημερόν

Η εταιρεία πρέπει να διαθέτει:

Η πρόσκληση μπορεί να προβλέπει έναρξη εργασιών αμέσως μετά τη νόμιμη ολοκλήρωση της ανάθεσης.

Ανάληψη δαπάνης και κατακύρωση

Πριν από τη συμβατική δέσμευση απαιτούνται:

διαθέσιμη πίστωση,

απόφαση ανάληψης υποχρέωσης,

τεχνική περιγραφή και προϋπολογισμός,

έλεγχος των βασικών δικαιολογητικών του αναδόχου,

πρακτικό διαπραγμάτευσης,

απόφαση ανάθεσης και οι απαιτούμενες αναρτήσεις σε ΚΗΜΔΗΣ και Διαύγεια.

Το άρθρο 32Α επιτρέπει, στην περίπτωση εξαιρετικά επείγουσας ανάγκης του άρθρου 32 παρ. 2γ΄, να κινηθεί ταχύτατα η διαδικασία χωρίς την κανονική προκήρυξη και χωρίς την προηγούμενη σύμφωνη γνώμη της ΕΑΔΗΣΥ που απαιτείται σε άλλες περιπτώσεις διαπραγμάτευσης.

Το κρίσιμο νομικό πρόβλημα

Η κατεπείγουσα ανάγκη πρέπει να οφείλεται σε γεγονότα:

απρόβλεπτα για τον Δήμο,

που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν εντός των προθεσμιών ενός κανονικού διαγωνισμού,

και δεν προκλήθηκαν από υπαιτιότητα ή αδικαιολόγητη καθυστέρηση του ίδιου του Δήμου.

Εδώ βρίσκεται ο κίνδυνος: αν η προηγούμενη απόφαση απορρίφθηκε επειδή ο Δήμος υπέπεσε σε εμφανή διαδικαστικά ή νομικά σφάλματα, ο ελεγκτικός μηχανισμός μπορεί να θεωρήσει ότι το κατεπείγον είναι «αυτοπροκληθέν». Γι’ αυτό η νέα έκτακτη σύμβαση δεν πρέπει να αντικαταστήσει ολόκληρο τον απορριφθέντα διαγωνισμό.

Η ασφαλέστερη λύση είναι:

σύμβαση μόνο για την άμεση απομάκρυνση των ήδη συσσωρευμένων απορριμμάτων και για λίγες ημέρες ή εβδομάδες,

με ποσότητα, δρομολόγια και ανώτατη δαπάνη,

και ταυτόχρονη διόρθωση της πράξης που ακυρώθηκε ή επανάληψη της κανονικής διαδικασίας.

Δεν είναι νόμιμο, με πρόσχημα τη δημόσια υγεία, να δοθεί εξαρχής πολυετής ή εκτεταμένη σύμβαση.

Β. Παράλληλες άμεσες λύσεις

Ο Δήμος καλό είναι να εξετάσει ταυτόχρονα:

συνδρομή γειτονικού Δήμου με απορριμματοφόρα και προσωπικό,

έκτακτη συνδρομή του οικείου ΦΟΔΣΑ,

μίσθωση πρόσθετων οχημάτων, εφόσον υπάρχει δημοτικό προσωπικό που μπορεί νόμιμα να τα λειτουργήσει,

άμεση θεραπεία των τυπικών ελαττωμάτων και έκδοση νέας απόφασης από το σωστό όργανο.

Η διοικητική προσφυγή κατά της ακυρωτικής πράξης μπορεί να ασκηθεί, αλλά δεν είναι πρακτικά η ταχύτερη λύση για τα σκουπίδια, επειδή δεν συνεπάγεται αυτομάτως αναστολή και απαιτεί χρόνο.

Συμπέρασμα: Η Δημοτική Επιτροπή μπορεί να κινηθεί άμεσα με τα άρθρα 32 παρ. 2γ΄ και 32Α ν. 4412/2016, αλλά η σύμβαση πρέπει να είναι προσωρινή, απολύτως αναλογική προς τον υγειονομικό κίνδυνο και να συνοδεύεται από πλήρη τεχνική και υγειονομική τεκμηρίωση. Η απλή επίκληση ότι «τα σκουπίδια βρίσκονται στους δρόμους» δεν αρκεί από μόνη της. Η νομολογία του Ελεγκτικού Συνεδρίου έχει επίσης επισημάνει ότι απαιτείται προηγούμενη ειδική τεκμηρίωση της αδυναμίας εκτέλεσης με ίδια μέσα του Δήμου , ενώ το άρθρο 32Α και η τρέχουσα διαδικασία αποτυπώνονται στο κωδικοποιημένο πλαίσιο του ν. 4412/2016⁠.

Η πρόταση μου αυτή πρέπει να ελεγχθεί και από την νομική υπηρεσία του Δήμου.

Ζητώ εκ των προτέρων συγνώμη αν η νομική μου αυτή θέση εμπεριέχει λάθη .