Συνέδριο ΚΕΔΕ: Τα μεγάλα προβλήματα των Δήμων με αριθμούς – Χρηματοδότηση, ΔΕΥΑ, προσωπικό και πολεοδομικά μέτωπα

Με ένα ευρύ μέτωπο διεκδικήσεων προσέρχεται η Αυτοδιοίκηση στο συνέδριο της Καλαμάτας, από τις 5 έως τις 7 Νοεμβρίου 2026. Η υποχρηματοδότηση, το ενεργειακό κόστος, οι οφειλές των ΔΕΥΑ, η υποστελέχωση, το μέλλον των συμβασιούχων, οι παιδικοί σταθμοί και οι πολεοδομικές αλλαγές βρίσκονται στο επίκεντρο των παρεμβάσεων της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ).
Ο AIRETOS GR καταγράφει συγκεκριμένα αιτήματα προς την κυβέρνηση, αλλά και εκκρεμότητες που εξακολουθούν να πιέζουν τους δημοτικούς προϋπολογισμούς και τη λειτουργία των υπηρεσιών.

1. Χρηματοδότηση: Κενό περίπου 2,5 δισ. ευρώ
Σύμφωνα με στοιχεία που έχει παρουσιάσει η ΚΕΔΕ, το εκτιμώμενο ετήσιο λειτουργικό κόστος των Δήμων ανέρχεται σε περίπου 5,44 δισ. ευρώ, ενώ οι πόροι από τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους (ΚΑΠ) διαμορφώνονται σε περίπου 2,9 δισ. ευρώ. Η διαφορά δημιουργεί χρηματοδοτικό κενό της τάξης των 2,5 δισ. ευρώ, όπως υποστηρίζει η Ένωση.

Παράλληλα, στη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου στις 8 Οκτωβρίου, ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου, ενημέρωσε ότι, σύμφωνα με το Υπουργείο Εσωτερικών, αναμενόταν εντός Οκτωβρίου έκτακτη οικονομική επιχορήγηση 140 εκατ. ευρώ προς τους Δήμους.

Η ΚΕΔΕ χαρακτηρίζει σημαντική την έκτακτη ενίσχυση, επιμένοντας ωστόσο ότι δεν υποκαθιστά την ανάγκη για σταθερή και επαρκή χρηματοδότηση.

Τι ζητούν οι Δήμοι: Αύξηση των τακτικών πόρων, κάλυψη του κόστους των αρμοδιοτήτων που έχουν αναλάβει και ένα σταθερό χρηματοδοτικό πλαίσιο που θα επιτρέπει τον προγραμματισμό έργων και υπηρεσιών.

2. ΔΕΥΑ: Στο τραπέζι η βιωσιμότητα, οι οφειλές και το ενεργειακό κόστος
Στο επίκεντρο της συνάντησης της ΚΕΔΕ με την ηγεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, στις 13 Οκτωβρίου, βρέθηκαν τα οικονομικά προβλήματα των Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ), με βασικά ζητήματα το ενεργειακό κόστος, τις ανάγκες χρηματοδότησης και τη βιωσιμότητά τους.

Η ΚΕΔΕ ανέδειξε τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις, οι οποίες χρειάζονται σημαντικές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας για την άντληση και επεξεργασία νερού, καθώς και για τη λειτουργία των δικτύων αποχέτευσης και των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στις ΔΕΥΑ που δεν κατάφεραν να ενταχθούν σε πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης. Σύμφωνα με την ενημέρωση του υπουργείου, 9 ΔΕΥΑ απεντάχθηκαν λόγω μη τήρησης των προβλεπόμενων προθεσμιών, ενώ άλλες 14 δεν προκρίθηκαν λόγω ελλείψεων στους φακέλους ή περιορισμών στη διαθέσιμη χρηματοδότηση. Από την πλευρά του υπουργείου καταγράφηκε πρόθεση να διερευνηθούν δυνατότητες εξεύρεσης πρόσθετων πόρων.

Ως βασικό αποτέλεσμα της συνάντησης προτάθηκε η συγκρότηση κοινών ομάδων εργασίας ΚΕΔΕ–ΥΠΕΝ, με στόχο την επεξεργασία εφαρμόσιμων λύσεων για τα ενεργειακά και περιβαλλοντικά προβλήματα των Δήμων και των δημοτικών επιχειρήσεων.

Η ΚΕΔΕ επιμένει στην ανάγκη ουσιαστικής οικονομικής στήριξης των ΔΕΥΑ, μείωσης του ενεργειακού κόστους και διασφάλισης της δυνατότητάς τους να παρέχουν αξιόπιστες υπηρεσίες ύδρευσης και αποχέτευσης. Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι το νερό πρέπει να παραμείνει δημόσιο αγαθό και οι ΔΕΥΑ να μπορούν να επιτελούν αποτελεσματικά τον ρόλο τους.

Τι ζητούν οι Δήμοι: Οικονομική και ενεργειακή στήριξη των ΔΕΥΑ, αξιοποίηση πρόσθετων χρηματοδοτικών πόρων και λύσεις που θα ενισχύσουν τη βιωσιμότητά τους, χωρίς να υποβαθμίζεται ο δημόσιος χαρακτήρας της διαχείρισης του νερού.

3 σύμφωνα με το airetos.gr . Ενεργειακό κόστος: Επιβάρυνση 240 εκατ. ευρώ για τους Δήμους – Ζητείται ευνοϊκότερη τιμολόγηση
Το υψηλό κόστος ηλεκτρικής ενέργειας παραμένει ένα από τα βασικά οικονομικά προβλήματα των Δήμων, με την Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) να ζητά αλλαγές στην τιμολόγηση και ουσιαστική ελάφρυνση των δημοτικών προϋπολογισμών.

Στη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στις 13 Οκτωβρίου 2026, μεταξύ της ηγεσίας της ΚΕΔΕ και του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ο πρόεδρος της Ένωσης, Λάζαρος Κυρίζογλου, παρουσίασε στοιχεία σύμφωνα με τα οποία η πρόσθετη επιβάρυνση της Αυτοδιοίκησης από τις διαφορές στις χρεώσεις ηλεκτρικού ρεύματος υπολογίζεται σε περίπου 240 εκατ. ευρώ.

Ως ενδεικτικό παράδειγμα, ανέφερε χρεώσεις της τάξης των 0,25 ευρώ ανά κιλοβατώρα για τους Δήμους, έναντι περίπου 0,08 ευρώ για τους μεγάλους καταναλωτές. Η ΚΕΔΕ ζητά να εξεταστεί τρόπος περιορισμού αυτής της απόκλισης, υποστηρίζοντας ότι το ενεργειακό κόστος απορροφά σημαντικούς πόρους που είναι απαραίτητοι για τη λειτουργία των δημοτικών υπηρεσιών. Τα ποσά και οι τιμές αποτελούν στοιχεία που παρουσίασε η ίδια η Ένωση.

Από τη συνάντηση δεν προέκυψε άμεση απόφαση για αλλαγή των τιμολογίων ή συγκεκριμένη οικονομική ενίσχυση. Ωστόσο, το Υπουργείο πρότεινε τη συγκρότηση δύο έως τριών κοινών ομάδων εργασίας με την ΚΕΔΕ, ώστε να εξεταστούν τα προβλήματα και να διαμορφωθούν εφαρμόσιμες προτάσεις. Στο πλαίσιο αυτό, συζητήθηκαν επίσης η ενεργειακή αναβάθμιση δημοτικών εγκαταστάσεων και η ανάγκη εξεύρεσης πρόσθετων χρηματοδοτικών πόρων.

Για τους Δήμους, το ζητούμενο είναι να μειωθεί το κόστος που καταβάλλουν για τον ηλεκτροφωτισμό, τα δημοτικά κτίρια και τις υπόλοιπες ενεργοβόρες λειτουργίες τους, χωρίς η σχετική δαπάνη να περιορίζει περαιτέρω τους διαθέσιμους πόρους για υπηρεσίες προς τους πολίτες.

Τι ζητούν οι Δήμοι: Ευνοϊκότερη τιμολόγηση ηλεκτρικής ενέργειας, περιορισμό της πρόσθετης επιβάρυνσης και επιτάχυνση των παρεμβάσεων ενεργειακής εξοικονόμησης. Το επόμενο βήμα είναι η επεξεργασία συγκεκριμένων λύσεων μέσω της συνεργασίας ΚΕΔΕ και ΥΠΕΝ.

4. Προσωπικό: 35.000 κενές θέσεις και νέες προσλήψεις το 2027
Η υποστελέχωση αποτελεί διαχρονικό πρόβλημα της Αυτοδιοίκησης. Σύμφωνα με στοιχεία που είχε δημοσιοποιήσει η ΚΕΔΕ, το προσωπικό των Δήμων μειώθηκε από περίπου 120.000 εργαζομένους το 2010 σε 81.000 το 2023, ενώ η Ένωση είχε κάνει λόγο για περίπου 35.000 κενές θέσεις.

Τα στοιχεία αυτά προέρχονται από προηγούμενη ανακοίνωση και δεν αποτελούν νέα απογραφή για το 2026. Ωστόσο, η ΚΕΔΕ επανέφερε το ζήτημα στη συνεδρίαση του Οκτωβρίου, με αφορμή τις εξαγγελίες για νέο πρόγραμμα προσλήψεων στη Δημόσια Διοίκηση το 2027.

Σύμφωνα με την ενημέρωση που παρουσιάστηκε, προβλέπονται συνολικά 20.870 θέσεις, με το 14% να αφορά την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Δεν είχε ακόμη αποσαφηνιστεί αν το ποσοστό αφορά αποκλειστικά τους Δήμους ή συνολικά Δήμους και Περιφέρειες.

Η ΚΕΔΕ έκρινε θετική την πρωτοβουλία, επισημαίνοντας όμως ότι οι ανάγκες παραμένουν μεγάλες. Παράλληλα, ζητά έγκαιρο σχεδιασμό νέου προγράμματος απασχόλησης 55–67 της ΔΥΠΑ για το 2027, ώστε να ενισχυθούν οι δημοτικές υπηρεσίες.

σύμφωνα με το airetos.gr Τι ζητούν οι Δήμοι: Περισσότερες προσλήψεις, ταχύτερες διαδικασίες και πολυετή προγραμματισμό για την κάλυψη των πραγματικών αναγκών τους.

5. Συμβασιούχοι και παιδικοί σταθμοί: Το αίτημα για σταθερή εργασία
Το εργασιακό καθεστώς των συμβασιούχων παραμένει σημαντικό ζήτημα για τους Δήμους, οι οποίοι στηρίζουν κρίσιμες υπηρεσίες σε εργαζομένους ορισμένου χρόνου, από την καθαριότητα και τις κοινωνικές δομές έως τους παιδικούς και βρεφονηπιακούς σταθμούς.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει το μέλλον των εργαζομένων στις κοινωνικές δομές, καθώς η εργασιακή αβεβαιότητα συνδέεται με τη συνέχεια της λειτουργίας των υπηρεσιών. Η ΚΕΔΕ έχει ζητήσει θεσμικές λύσεις για εργαζομένους που καλύπτουν πάγιες ανάγκες, ενώ το ζήτημα της μονιμοποίησης παραμένει αντικείμενο διεκδίκησης και συζήτησης.

Στις 8 Οκτωβρίου, η Ένωση έθεσε επίσης το ζήτημα της χρηματοδότησης των παιδικών και βρεφονηπιακών σταθμών. Ζήτησε οι σχετικές πιστώσεις να εγγράφονται στους δημοτικούς προϋπολογισμούς μετά την έκδοση των αποφάσεων κατανομής που καθορίζουν το ποσό για κάθε Δήμο, ώστε να είναι δυνατή η κατάρτιση ρεαλιστικών προϋπολογισμών.

Παράλληλα, ζήτησε ο αριθμός των εργαζομένων που λαμβάνεται υπόψη για τη χρηματοδότηση να βασίζεται στο προσωπικό που πράγματι υπηρετεί και όχι μόνο στις προβλεπόμενες θέσεις των Οργανισμών Εσωτερικής Υπηρεσίας. Η ΚΕΔΕ έχει επίσης θέσει ζήτημα παράτασης της αδειοδότησης των παιδικών σταθμών, ώστε να διασφαλιστεί η ομαλή λειτουργία τους.

Τι ζητείται: Σταθερή χρηματοδότηση, διασφάλιση της λειτουργίας των κοινωνικών δομών και θεσμική λύση για τους συμβασιούχους. Η μετατροπή συμβάσεων σε αορίστου χρόνου δεν είναι αυτόματη και υπόκειται στους ισχύοντες συνταγματικούς και νομικούς περιορισμούς.

6. Τέλος ταφής: Αναμένεται η απόδοση πόρων στους Δήμους
Σύμφωνα με ανακοίνωση της ΚΕΔΕ τον Ιούλιο του 2026, περίπου 320 εκατ. ευρώ από το τέλος ταφής είχαν συγκεντρωθεί για την περίοδο 2022–2024. Η Ένωση έχει ζητήσει την επιστροφή των σχετικών ποσών στους Δήμους, με στόχο την ενίσχυση της ανακύκλωσης και την ανάπτυξη υποδομών διαχείρισης αποβλήτων.

Στη συνεδρίαση της 8ης Οκτωβρίου, ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ ενημέρωσε ότι υπάρχει διαβεβαίωση πως τα ποσά που συνδέονται με το τέλος ταφής θα αρχίσουν να αποδίδονται στους Δήμους. Η ανακοίνωση, ωστόσο, δεν προσδιόριζε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα καταβολής.

Τι ζητούν οι Δήμοι: Σαφές χρονοδιάγραμμα απόδοσης των πόρων και αξιοποίησή τους για εξοπλισμό, ανακύκλωση, διαλογή στην πηγή και έργα διαχείρισης απορριμμάτων.

7. Δημοτικές υποδομές: Ανάγκη για σταθερό επενδυτικό πρόγραμμα
Η συντήρηση δρόμων, σχολείων, αθλητικών εγκαταστάσεων, δικτύων ύδρευσης και αποχέτευσης απαιτεί σημαντικούς πόρους, τους οποίους πολλοί Δήμοι δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν από τους τακτικούς προϋπολογισμούς τους.

Η ΚΕΔΕ έχει διατυπώσει προτάσεις για ένα νέο πρόγραμμα ενίσχυσης των δημοτικών υποδομών, με χρηματοδότηση της τάξης των 500–600 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για πρόταση της Ένωσης και όχι για εγκεκριμένο χρηματοδοτικό πρόγραμμα.

Το ζητούμενο είναι να μπορούν οι Δήμοι να προγραμματίζουν έργα με σταθερούς πόρους, χωρίς να εξαρτώνται αποκλειστικά από έκτακτες επιχορηγήσεις ή προσκλήσεις με περιορισμένη διάρκεια.

Τι ζητούν οι Δήμοι: Ένα σταθερό επενδυτικό πρόγραμμα με σαφή κριτήρια, επαρκείς πιστώσεις και προτεραιότητα στις υποδομές που εξυπηρετούν άμεσα τους πολίτες.

8. Πολεοδομικός σχεδιασμός: Στο επίκεντρο οι οικισμοί και το μέλλον των ΥΔΟΜ
Ανοιχτά παραμένουν τα πολεοδομικά μέτωπα για τους Δήμους, με τα Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια, την οριοθέτηση των οικισμών και το μέλλον των Υπηρεσιών Δόμησης (ΥΔΟΜ) να βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα της ΚΕΔΕ.

Στη συνάντηση με την ηγεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, στις 20 Οκτωβρίου, τέθηκαν οι αλλαγές στο πολεοδομικό πλαίσιο, οι όροι δόμησης και οι ρυθμίσεις του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού. Κομβικό σημείο τριβής αποτελεί η σχεδιαζόμενη μεταφορά των ΥΔΟΜ στο Κτηματολόγιο, με την ΚΕΔΕ να επιμένει στην ενίσχυση των δημοτικών υπηρεσιών και στη διατήρηση του ρόλου των Δήμων στον πολεοδομικό σχεδιασμό.

Οι αποφάσεις για τα όρια των οικισμών και τις χρήσεις γης επηρεάζουν την ιδιοκτησία, την αναπτυξιακή προοπτική των περιοχών και τον σχεδιασμό των τοπικών υποδομών. Την ίδια ώρα, η υποστελέχωση των πολεοδομιών δυσχεραίνει την καθημερινή λειτουργία τους.

Τι ζητά η ΚΕΔΕ: Σαφείς κανόνες, ουσιαστική συμμετοχή των Δήμων στις αποφάσεις και ενίσχυση των ΥΔΟΜ. Ο διάλογος με το υπουργείο αναμένεται να συνεχιστεί, χωρίς να έχει ανακοινωθεί οριστική συμφωνία.

9. Δημοτικά τέλη καθαριότητας και φωτισμού: Αίτημα αναστολής των νέων ρυθμίσεων
Ένα ακόμη ζήτημα που ανέδειξε η συνεδρίαση της ΚΕΔΕ στις 8 Οκτωβρίου αφορά το νέο πλαίσιο για το Ενιαίο Τέλος Καθαριότητας και Φωτισμού, το οποίο επηρεάζει άμεσα τα έσοδα και τον οικονομικό προγραμματισμό των Δήμων.

Το Διοικητικό Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει από το Υπουργείο Εσωτερικών την αναστολή, για το οικονομικό έτος 2027, της εφαρμογής των άρθρων 388 έως 391 του Ν. 5314/2026 και τη διατήρηση του ισχύοντος τρόπου υπολογισμού έως ότου ολοκληρωθεί η αναγκαία προετοιμασία.

Παράλληλα, πρότεινε τη συγκρότηση κοινής ομάδας εργασίας με τη συμμετοχή του Υπουργείου Εσωτερικών, της ΚΕΔΕ και του ΔΕΔΔΗΕ, προκειμένου να διαμορφωθεί ένα λειτουργικό και δίκαιο σύστημα που θα διασφαλίζει την ανταποδοτικότητα και την οικονομική βιωσιμότητα των δημοτικών υπηρεσιών.

Τι ζητούν οι Δήμοι: Επαρκή χρόνο προσαρμογής και ένα σαφές σύστημα υπολογισμού των τελών, το οποίο θα μπορεί να εφαρμοστεί χωρίς να διαταράσσει τον οικονομικό προγραμματισμό των ΟΤΑ.

Το στοίχημα του συνεδρίου της Καλαμάτας
Το Ετήσιο Τακτικό Συνέδριο της ΚΕΔΕ, στις 5–7 Νοεμβρίου 2026, καλείται να διαμορφώσει ένα συνεκτικό πλαίσιο διεκδικήσεων απέναντι στην κυβέρνηση.

Τα βασικά ερωτήματα αφορούν την κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού, την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους και των οφειλών των ΔΕΥΑ, την ενίσχυση των δημοτικών υπηρεσιών με προσωπικό, το μέλλον των συμβασιούχων, τη χρηματοδότηση των παιδικών σταθμών και τον ρόλο της Αυτοδιοίκησης στον πολεοδομικό σχεδιασμό.

Το ζητούμενο για τους Δήμους είναι να περάσουν από τις έκτακτες ενισχύσεις και τις διαδοχικές διεκδικήσεις σε ένα σταθερό πλαίσιο πόρων, προσωπικού και αρμοδιοτήτων. Οι αποφάσεις και οι δεσμεύσεις που θα προκύψουν από τον διάλογο με την κυβέρνηση θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό τη δυνατότητα των Δήμων να ανταποκριθούν στις καθημερινές ανάγκες των τοπικών κοινωνιών.