Γιατί πρέπει να κατασκευαστούν νέες Φυλακές στην Κέρκυρα. Γράφει ο Σπύρος Ρίκος
Η συζήτηση για την κατασκευή νέων Φυλακών στην Κέρκυρα δεν είναι ούτε πρόσφατη ούτε άσχετη με τον γενικότερο σχεδιασμό ανάπτυξης του νησιού. Πρόκειται για μια υπόθεση που εκκρεμεί εδώ και σχεδόν τρεις δεκαετίες και η οποία σήμερα φαίνεται να βρίσκει τις προϋποθέσεις υλοποίησης. Είναι σημαντικό να ξεκαθαριστεί εξαρχής ότι η χρηματοδότηση για την κατασκευή των νέων Φυλακών προέρχεται από το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη και δεν σχετίζεται με τα κονδύλια που απαιτούνται για έργα οδοποιίας ή άλλες τοπικές υποδομές. Επομένως, δεν τίθεται δίλημμα μεταξύ Φυλακών και οδικού δικτύου· πρόκειται για δύο διακριτά έργα με διαφορετικές πηγές χρηματοδότησης.
Μια εκκρεμότητα 28 ετών
Η υπόθεση των νέων Φυλακών ξεκινά από το 1998, όταν ο τότε Υπουργός Δικαιοσύνης Βαγγέλης Γιαννόπουλος είχε δεσμευτεί έξω από τον χώρο των Φυλακών απέναντι στον τότε Νομάρχη Ανδρέα Παγκράτη και στον τότε Δήμαρχο Χρύσανθο Σαρλή ότι υπήρχαν διαθέσιμα κονδύλια τόσο για την αγορά οικοπέδου, όσο και για την ανέγερση νέων εγκαταστάσεων. Ωστόσο, για χρόνια δεν κατέστη δυνατό να βρεθεί κατάλληλο δημόσιο οικόπεδο.
Σήμερα, που με πρωτοβουλία του Περιφερειάρχη και Προέδρου του ΦΟΔΣΑ Γιάννη Τρεπεκλή προτίθεται να παραχωρηθεί δημόσια έκταση στη Βόρεια Κέρκυρα — χώρος που αρχικά προοριζόταν για ΧΥΤΑ — τίθεται εκ νέου το ερώτημα: θα αξιοποιηθεί αυτή η ευκαιρία ή θα χαθεί οριστικά;
Ζήτημα ασφάλειας και λειτουργικότητας
Οι υφιστάμενες Φυλακές στεγάζονται σε κτήριο του 1840, εντός του αστικού ιστού. Η παλαιότητα των εγκαταστάσεων δημιουργεί σοβαρά ζητήματα ασφάλειας και λειτουργικότητας. Το 1996, η μεγάλη απόδραση 46 κρατουμένων μέσω τούνελ ανέδειξε με δραματικό τρόπο τους κινδύνους που εγκυμονεί η συνύπαρξη σωφρονιστικού καταστήματος με σχολικές υποδομές και με κατοικίες. Τότε το τούνελ έβγαλε τους κρατούμενους ακριβώς έξω από το τοιχίο του Σχολείου. Κανείς δεν θέλει να σκέφτεται αν έβγαιναν οι κρατούμενοι που απέδρασαν στην αυλή του σχολείου και μάλιστα αν το σχολείο ήταν εν λειτουργία. Η μετεγκατάσταση εκτός πόλης δεν αποτελεί απλώς επιλογή εκσυγχρονισμού, αλλά αναγκαιότητα για την ασφάλεια της τοπικής κοινωνίας.
Επιπτώσεις στη Δικαιοσύνη και στην τοπική οικονομία
Εάν οι Φυλακές κλείσουν χωρίς να αντικατασταθούν από νέες στο νησί, είναι πολύ πιθανό να απομακρυνθούν και κρίσιμες δικαστικές λειτουργίες, όπως το Εφετείο. Αυτό θα επιφέρει σημαντικό πλήγμα στον νομικό κόσμο της Κέρκυρας και θα αναγκάσει πολίτες και επαγγελματίες να μετακινούνται εκτός νησιού για δικαστικές υποθέσεις.
Παράλληλα, περίπου 120–130 εργαζόμενοι — στην πλειονότητά τους Κερκυραίοι — απασχολούνται σήμερα στις Φυλακές. Η ενδεχόμενη μεταφορά τους αλλού θα έχει άμεσο κοινωνικό και οικονομικό αντίκτυπο, τόσο για τις οικογένειές τους όσο και για την τοπική αγορά. Και επίσης αν κλείσουν ή φύγουν οι Φυλακές θα υποστεί τεράστιο οικονομικό πλήγμα η τοπική οικονομία αφού υπολογίζεται ότι ο κύκλος εργασιών που συνδέεται άμεσα και έμμεσα με τη λειτουργία των Φυλακών ανέρχεται σε 2–3 εκατομμύρια ευρώ ετησίως.
Αξιοποίηση του ιστορικού χώρου
Η απομάκρυνση των Φυλακών από τον σημερινό τους χώρο θα επιτρέψει την αξιοποίηση ενός σημαντικού λόφου μέσα στην πόλη. Η δημιουργία πάρκων και χώρων στάθμευσης είναι πλέον επιβεβλημένη, καθώς η οικιστική ανάπτυξη έχει περιορίσει σημαντικά τους ελεύθερους χώρους πρασίνου.
Παράλληλα, το ιστορικό κτήριο των παλαιών Φυλακών μπορεί να μετατραπεί σε μουσείο, ενδεχομένως αφιερωμένο στην εθνική συμφιλίωση, καθώς εκεί κρατήθηκαν σημαντικές πολιτικές προσωπικότητες της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Με αυτόν τον τρόπο, ένας χώρος εγκλεισμού μπορεί να μετατραπεί σε χώρο μνήμης και πολιτισμού.
Αναπτυξιακή ώθηση για τη Βόρεια Κέρκυρα
Η κατασκευή νέων Φυλακών στη Βόρεια Κέρκυρα θα λειτουργήσει ως μοχλός ανάπτυξης για την περιοχή. Η ανάγκη σύνδεσης των εγκαταστάσεων με την πόλη, το λιμάνι, το Νοσοκομείο και το αεροδρόμιο θα επιταχύνει έργα υποδομής, όπως η παράκαμψη Σκριπερού και η δημιουργία οδικού άξονα ταχείας κυκλοφορίας. Έτσι, ένα έργο σωφρονιστικού χαρακτήρα μπορεί να λειτουργήσει πολλαπλασιαστικά για τη συνολική ανάπτυξη του βόρειου τμήματος του νησιού.
Συμπέρασμα
Η κατασκευή νέων Φυλακών στην Κέρκυρα δεν είναι απλώς ένα έργο. Είναι μια απόφαση με κοινωνικές, οικονομικές, ιστορικές και αναπτυξιακές προεκτάσεις. Αφορά την ασφάλεια, τη διατήρηση θεσμών, την ενίσχυση της τοπικής οικονομίας και την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής.
Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι αν χρειάζονται νέες Φυλακές. Το ερώτημα είναι αν η Κέρκυρα θα αξιοποιήσει μια ευκαιρία που εκκρεμεί εδώ και 28 χρόνια ή αν θα την αφήσει να χαθεί οριστικά.
