ΠΡΑΣΙΝΟ ΚΙΝΗΜΑ: Δυστυχώς, επιβεβαιωθήκαμε. Να αλλάξει τώρα το μοντέλο ανακύκλωσης στη χώρα

Η πρόσφατη ανακοίνωση της εταιρείας TEXAN για την οριστική διακοπή της λειτουργίας στα περιβόητα «σπιτάκια ανακύκλωσης» αποτελεί το τελικό χτύπημα σε ένα αποτυχημένο, υπερκοστολογημένο και αναποτελεσματικό σύστημα. Οι ραγδαίες αυτές εξελίξεις, που έρχονται σε συνέχεια του πορίσματος της Επιτροπής Δημοσιονομικού Ελέγχου και της σύγκρουσης με τον ΕΔΣΝΑ, δεν ξαφνιάζουν κανέναν. Αντίθετα, επισφραγίζουν την απόλυτη πολιτική και επιστημονική δικαίωση του Πράσινου Κινήματος.

Όπως είχαμε τονίσει στο παλαιότερο δελτίο τύπου μας με τίτλο «Μονόδρομος η πρόταση του Πράσινου Κινήματος για την Ανακύκλωση μετά τα επίσημα στοιχεία αποτυχίας από ΕΔΣΝΑ και ΦΟΔΣΑ» (μπορείτε να το δείτε ΕΔΩ), το υφιστάμενο μοντέλο βρισκόταν σε τροχιά πλήρους κατάρρευσης. Τα επίσημα απογοητευτικά στοιχεία του ΕΔΣΝΑ για την Αττική και των ΦΟΔΣΑ για την υπόλοιπη Ελλάδα κατέγραφαν καθηλωμένα, μονοψήφια νούμερα πραγματικής ανακύκλωσης. Αυτά τα ποσοστά απέχουν παρασάγγας από τον ευρωπαϊκό στόχο του 65% – 70% έως το 2030, αποδεικνύοντας ότι εκατομμύρια ευρώ εθνικών και ευρωπαϊκών πόρων σπαταλήθηκαν σε «βιτρίνες» χωρίς αντίκρισμα.

Η TEXAN τώρα αποχωρεί αφήνοντας πίσω της ένα τεράστιο κενό στη διαχείριση της ανακύκλωσης σε Αττική, Πελοπόννησο και Κρήτη, με την κυβέρνηση και τους αρμόδιους φορείς να αδυνατούν να δώσουν απαντήσεις για την επόμενη ημέρα. Το «πείραμα» της δήθεν ανταποδοτικής ανακύκλωσης μέσω ακριβών απευθείας αναθέσεων και χωρίς ουσιαστική διαλογή στην πηγή απέτυχε παταγωδώς. Το κόστος αυτής της κακοδιαχείρισης απειλεί πλέον να μετακυλιστεί στους Δήμους και, κατ’ επέκταση, στις τσέπες των ίδιων των πολιτών μέσω των τελών ταφής.

Η μόνη βιώσιμη διέξοδος παραμένει η επίσημη, ολοκληρωμένη πρόταση του Πράσινου Κινήματος:

• Καθολική Διαλογή στην Πηγή με διακριτά ρεύματα συλλογής.
• Ενίσχυση των Δημόσιων και Δημοτικών Υποδομών αντί για σκιώδεις συμπράξεις.
• Διαφάνεια και Λογοδοσία στη διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων.
• Κίνητρα στους Πολίτες..

Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΜΑΣ

Αναλυτικά, η πρόταση του Πράσινου Κινήματος έχει ως εξής:

1. Κάθε Δήμος κάνει μία συγκεκριμένη μελέτη από όπου προκύπτουν με βάση τα απορρίμματα που στέλνονται , πόσες είναι οι πράσινες αυτοχρηματοδοτούμενες θέσεις εργασίας.
2. Ο Δήμος ζητά από το κράτος (ΕΟΑΝ) την υλικοτεχνική υποδομή , την οποία θα παραχωρήσει στο σχήμα που θα εργαστεί για την ανακύκλωση. Η υλικοτεχνική υποδομή ανήκει σε κυριότητα στο Δήμο και παραχωρείτε προς χρήση στο σχήμα που θα προκριθεί.
3. Γίνεται διαγωνισμός όπου είναι υποχρεωτικό τα σχήματα που θα λάβουν μέρος να δεσμευτούν για τις θέσεις εργασίας, που θα έχουν προκύψει από την συγκεκριμένη μελέτη. Στον διαγωνισμό υπάρχουν επιπλέον κριτήρια με μοριοδότηση, για θέσεις εργασίας με κοινωνικά κριτήρια (μακροχρόνια άνεργοι, μονογονεικές οικογένειες κτλ). Επίσης υπάρχει δεσμευτικός όρος για την επίτευξη ποσοστών ανακύκλωσης.
4.  Δημιουργούνται ανάλογα με την μελέτη, πολλά τοπικά πράσινα σημεία στα οποία μπορεί να ο πολίτης να πηγαίνει τα ανακυκλώσιμα υλικά του και να λαμβάνει χρήματα. Τα πράσινα σημεία είναι πεντακάθαροι χώροι, που έχουν τουλάχιστον 10 διαφορετικές ροές (δηλ. μεγάλους κάδους) ανακυκλωμένων προϊόντων. Δεν απαιτούν μεγάλους χώρους και μπορεί να είναι δίπλα σε σχολεία, σε ΚΕΠ, σε δημαρχεία, γενικά σε σημεία που πηγαίνει συχνά ο πολίτης για να μπορεί να εξυπηρετηθεί.
5. Δημιουργούμε την κάρτα ανακύκλωσης, στην οποία θα πιστώνονται τα χρήματα και θα διασυνδεθεί με τοπικές παροχές.
6. Η κάρτα ανακύκλωσης είναι διασυνδεδεμένη με τον Δήμο και ανάλογα με την ανακύκλωση που έχει γίνει υπάρχει έκπτωση στα δημοτικά τέλη.
7. Δημιουργούμε το Χρηματιστήριο Ανακύκλωσης, το οποίο θα λειτουργεί με συγκεκριμένο τρόπο, έτσι ώστε να επιβραβεύονται αυτοί που πιάνουν τα ποσοστά ανακύκλωσης και να έχουν ποινή (ακόμα και έκπτωσης) αυτοί που είναι κάτω από τα δεσμευτικά ποσοστά.
8. Η διαχείριση απορριμμάτων παραμένει πάντα σε αρμοδιότητα του Δήμου, η οποία δεν επηρεάζεται και δεν ιδιωτικοποιείται.
9. Ο Δήμος κάνει έλεγχο για την καθαριότητα των Πράσινων Σημείων.
10. Το τέλος ανακύκλωσης πηγαίνει  στα σχήματα που κάνουν ανακύκλωση, ανάλογα με το ύψος ανακύκλωσης που έχει επιτευχθεί.
11.  Η πρόταση μας είναι το 50% του ποσού από το ανακυκλώσιμο υλικό να πηγαίνει στους πολίτες και το υπόλοιπο 50% μαζί με το τέλος ανακύκλωσης να πηγαίνει στις αυτοχρηματοδοτούμενες θέσεις εργασίας.
12. Ακόμα και με την πρότασή μας, όπου η διαλογή είναι στην πηγή, θα υπάρχει ένα ποσοστό σύμμεικτων. Δίνουμε τη δυνατότητα, στον κάθε Δήμο να κάνει διαλογή σύμμεικτων με συγκεκριμένες εργολαβίες.
13. Θεσπίζουμε βραβεία καλύτερων Δήμων στην ανακύκλωση, όπου αυτοί που θα έχουν τα υψηλότερα ποσοστά ανακύκλωσης, θα δικαιούνται αυτοδίκαια κονδύλια από το Πράσινο Ταμείο, για έργα περιβαλλοντικής αναβάθμισης του δήμου τους.
14. Δημιουργούμε Διαδημοτικά Κέντρα Ανακύκλωσης, όπου εκεί πηγαίνουν τα βαριά και «βρώμικα» αντικείμενα (πχ. λάστιχα, υπολογιστές κτλ) τα οποία θέλουν άλλου είδους διαχείριση και άλλου επιπέδου χώρο.
15. Ο κάθε ΠΕΣΔΑ θα πρέπει να επανεξεταστεί με βάση τα δεδομένα που θα προκύπτουν από την πρότασή μας, διότι οι αριθμοί και οι ανάγκες διαφοροποιούνται ριζικά.