Γιατί η υπογραφή της σύμβασης για το εργοστάσιο διαχείρισης των απορριμμάτων είναι σημαντικό γεγονός και διδακτικό. Γράφει ο Σπύρος Ρίκος

Αδιαμφισβήτητα η υπογραφή της σύμβασης για την κατασκευή και λειτουργία του εργοστασίου ολοκληρωμένης διαχείρισης των απορριμμάτων είναι σημαντικό γεγονός, αλλά παράλληλα και διδακτικό. Ένας από τους λόγους της σημαντικότητας του, γιατί πρόκειται για ένα έργο υψηλού προϋπολογισμού, που στον τόπο μας είχαμε χρόνια να δούμε, ίσως καμία 20ετία και βάλε και γιατί θα επιλύσει ένα από τα πιο σοβαρά προβλήματα του νησιού. Τα απορρίμματα.

Ας πάρουμε τα πράγματα από το 2014. Όταν η απερχόμενη δημοτική αρχή του Γιάννη Τρεπεκλή, παρέδιδε στην επερχόμενη δημοτική αρχή της ΝΕΡΙΚΙ (και εδώ ταιριάζει το «επερχόμενη», μετά τα όσα συνέβησαν, αρνητικά δυστυχώς, για τον τόπο) την υπόθεση του εργοστασίου ολοκληρωμένης διαχείρισης στη φάση του ανταγωνιστικού διαλόγου, ένα βήμα ουσιαστικά πριν τη δημοπράτηση. Δηλαδή θα καθόντουσαν οι 5 εταιρείες , νομίζω είχε απορριφθεί μια εταιρεία, σε διάλογο με τη δημοτική αρχή, θα κατέθεταν τις προτάσεις τους και η δημοτική αρχή θα επέλεγε την πιο συμφέρουσα. Να πω ότι παράλληλά έτρεχε, πάλι μέσω ΣΔΙΤ και η υπόθεση του εργοστασίου των Ιωαννίνων, που είχε όμως να ξεπεράσει και τον σκόπελο μια ένστασης, ενώ εμείς δεν είχαμε. Τελικά τα Γιάννενα προχώρησαν και έχουν εργοστάσιο από το 2019.

Η δημοτική αρχή ΝΕΡΙΚΙ αποφάσισε να μην συνεχίσει τη διαδικασία του ΣΔΙΤ, αλλά να ξεκινήσει ουσιαστικά τη διαδικασία από την αρχή για να κατασκευαστεί το εργοστάσιο με δημόσια δαπάνη. Αυτή ήταν και η ιδεολογική θέση του ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος όμως 5-6 μήνες μετά, άλλαξε θέση και σε πολλές περιπτώσεις, άλλων έργων στην υπόλοιπη επικράτεια, τάχθηκε υπέρ του ΣΔΙΤ. Δίδαγμα πρώτον. Οι ιδεολογικές αγκυλώσεις οδήγησαν τη νέα δημοτική αρχή σε ένα τεράστιο λάθος. Πέταξε στο κάλαθο των αχρήστων μια προσπάθεια χρόνων και ξεκινούσε τη διαδικασία από την αρχή, χωρίς να έχει εξασφαλισμένη χρηματοδότηση, χωρίς να γνωρίζει πότε θα εξασφάλιζε την χρηματοδότηση και βέβαια χωρίς να υπολογίζει τα γραφειοκρατικά εμπόδια. Την στιγμή που ο ΧΥΤΑ στο Τεμπλόνι ήταν κορεσμένος και η διαδικασία των απορριμμάτων βρισκόταν στο «κόκκινο». Δίδαγμα δεύτερον. Ας μου επιτραπεί ο όρος, για την οικονομία της συζήτησης, «εκπαιδευόμενοι μάγοι». Τα περισσότερα μέλη άπειρα από την λειτουργία του θεσμού της αυτοδιοίκησης και τον λαβύρινθο των γραφειοκρατικών διαδικασιών, πίστεψαν ότι το εγχείρημα τους θα είχε επιτυχία. Προσωπικά δεν αμφισβητώ τις προθέσεις τους, κάθε άλλο, αμφισβητώ όμως την γνώση τους και την αυτοδιοικητική τους εμπειρία, όπως αποδείχτηκε εκ του αποτελέσματος. Η αυτοδιοίκηση στην Ελλάδα είναι ένα δύσκολο «σπορ», που για να επιβιώσει κάποιος χρειάζεται εμπειρία. Που δεν έχει να κάνει απαραίτητα με την ηλικία, αλλά με την γνώση του πως λειτουργεί το «σπορ».

Επιλέχθηκε, ως ενδιάμεση φάση, μέχρι να βρεθεί η χρηματοδότηση, η οποία εξασφαλίστηκε περίπου 4 χρόνια μετά, η διαδικασία της δεματοποίησης. Έτσι φορτώσαμε το Τεμπλόνι με 100.000 δέματα, χωρίς να υπάρχουν τα χρήματα, αλλά και ο υποδοχέας για να τα μεταφέρουμε. Και χωρίς να υπάρχει άδεια. Και που τοποθετήθηκαν; Σε σημείο, που είναι, εν μέρει χωροθετημένο το νέο εργοστάσιο. Η κύρια χωροθέτηση είναι στον παλιό ΧΥΤΑ.

Το τι συνέβη το 2017, το 2018 και το 2019 με τους ξεχειλισμένους από σκουπίδια δρόμους είναι γνωστά. Μπροστά σε αυτή την τραγική εξέλιξη για το νησί, τους κατοίκους του και την οικονομία, το δημοτικό συμβούλιο ομόφωνα αποφάσισε να ζητήσει την μεταφορά των απορριμμάτων εκτός του νησιού. Έπεσε όμως πάνω στην εμμονική και πεισματική διάθεση της Κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ, που είχε υποστηρίξει στις εκλογές τη ΝΕΡΙΚΙ και κυρίως στο πείσμα του σημερινού Πρόεδρου του ΣΥΡΙΖΑ, που ήταν Υπουργός και του Γενικού Γραμματέα του Υπουργείου Περιβάλλοντος. Δίδαγμα 3ο, 4ο. Ποτέ μην εμπιστεύεσαι το Αθηνοκεντρικό κράτος, ακόμα και την Κυβέρνηση που σε έχει υποστηρίξει και της οποίας είσαι μέλος του κόμματος της. Αυτό ισχύει για ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και για Ν.Δ θα το συναντήσουμε παρακάτω και ΠΑΣΟΚ. Πολύ εύκολα σε αδειάζουν εν ριπή οφθαλμού.

Και ενώ το νησί περνά μια από τις πιο δύσκολες περιόδους του μεταπολιτευτικά, η Κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ στέλνει τα ΜΑΤ και για 8 περίπου μήνες εξελίχθηκε ένας μίνι εμφύλιος. Δίδαγμα 5ο. Οι αυτοδιοικητικοί όλων των αποχρώσεων (γαλάζιοι, πράσινοι, κόκκινοι, ροζ) πρέπει για «σημαία» τους να έχουν το καραβάκι και το μπλε – κόκκινο χρώμα. Ακόμα και τα στελέχη των κομματικών οργανώσεων. Όπως κάνουν οι Κρητικοί. Αν τότε η δημοτική αρχή της ΝΕΡΙΚΙ και η κομματική οργάνωση του ΣΥΡΙΖΑ παρέδιδαν τα «κλειδιά» στον Αλέξη, ίσως τα πράγματα να είχαν πάρει διαφορετική τροπή.

Ερχόμαστε τώρα στο 2019 και συγκριμένα στις 2 Αυγούστου όταν η απερχόμενη αρχή ΝΕΡΙΚΙ στέλνει τα τεύχη δημοπράτησης του εργοστασίου στην Αθήνα. Τότε λέγαμε όλοι μας, «ωραία Σεπτέμβριο άντε Οκτώβριο θα εγκριθούν και θα προχωρήσουμε στη δημοπράτηση.

1η Σεπτεμβρίου αναλαμβάνει η νέα δημοτική αρχή. Νέοι «μαθητευόμενοι μάγοι», για την οικονομία της συζήτησης πάντα. Από τις 2 Αυγούστου που έφυγαν τα τεύχη δημοπράτησης για πρώτη φορά, τελικά εγκρίθηκαν στις 15 Μαΐου του 2020 και αφού προηγουμένως πήγαν, για να διορθωθούν και ήλθαν, καμία 10αρια φορές. Τις ημερομηνίες τις έχω δημοσιεύσει.

Στο μεσοδιάστημα μέχρι να εγκριθούν Τρεπεκλής ως αρχηγός της μείζονος μειοψηφίας, Μαχειμάρης Δήμαρχος Βόρειας Κέρκυρας και Λέσσης Δήμαρχος Νότιας Κέρκυρας έλεγαν ως μέλη του ΣΥΔΙΣΑ, δηλαδή του Συνδέσμου Διαχείρισης των απορριμμάτων ότι «υπάρχει πρόβλημα με τα τεύχη δημοπράτησης». Αλλά η πλειοψηφία του ΣΥΔΙΣΑ «αγρόν ηγόραζε». Δίδαγμα 6ο; 7ο; Όταν ένας παλιός αυτοδιοικητικός λέει την γνώμη του και επιμένει, εσύ ο «νεόκοπος» αυτοδιοικητικός, οφείλεις να τον ακούς.

Δεν εισακούστηκαν οι τρεις έμπειροι αυτοδιοικητικοί , δυο εταιρείες έκαναν ένσταση, η μία απεσύρθη, η άλλη επέμεινε, η ΤΕΡΝΑ, πήγε στην ΑΕΠΠ κέρδισε την υπόθεση και ο διαγωνισμός … τινάχτηκε στον αέρα. Είναι ο πρώτος από τους τρεις διαγωνισμούς που… ναυάγησαν.

Εν τω μεταξύ η Ν.Δ διδάχτηκε από το πάθημα του ΣΥΡΙΖΑ, που δεν κατόρθωσε να συγκροτήσει στις αυτοδιοικητικές εκλογές ούτε συνδυασμό και ικανοποίησε το αίτημα για μεταφορά των απορριμμάτων εκτός νησιού. Στη ευρεία σύσκεψη ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Περιβάλλοντος, προφορικά υποσχέθηκε ότι η Κυβέρνηση θα βοηθήσει οικονομικά τους δήμους για την μεταφορά. Ούτε σεντ δεν έχει δώσει και οι δήμοι αιμορραγούν. Δίδαγμα 3ο; 4ο; Μην εμπιστεύεσαι το Αθηνοκεντρικό κράτος και τη Κυβέρνηση, όπως και να λέγεται. Πριν ΣΥΡΙΖΑ, τώρα Ν.Δ.

Αφού απορρίφθηκε ο διαγωνισμός από την Α.Ε.Π.Π ο Γραμματέας του Υπουργείου Περιβάλλοντος καταργεί τον ΣΥΔΙΣΑ και θεσμοθετεί τον ΦΟΔΣΑ, τον ενδιάμεσο Φορέα Διαχείρισης Α! και Β! Βαθμού Αυτοδιοίκησης.

Είμαι ίσως, ένας από τους δυο, εν Κερκύρα, που γνωρίζω τη δυσαρέσκεια του Υπουργείου Περιβάλλοντος για την καθυστέρηση των 10 μηνών και για τα «ταξίδια» των τευχών δημοπράτησης. Δεν εξεπλάγην καθόλου για την κατάργηση του ΣΥΔΙΣΑ και την θεσμοθέτηση του ΦΟΔΣΑ. Δίδαγμα 7ον. Η εξουσία θέλει γνώση και σύνεση.

Είναι ιστορική λοιπόν η υπογραφή της σύμβασης για το εργοστάσιο γιατί από όλη αυτή την περιπέτεια εξάγονται πολλά «διδάγματα». Εγώ κρατώ επίσης αυτό που λέει ο Περιφερειάρχης ότι « χρειάζεται τεχνοκρατική προσέγγιση και καλή προετοιμασία για τα έργα» για να αποφεύγεις τους σκοπέλους, μεταξύ των άλλων της γραφειοκρατίας αλλά και της νομοθεσίας που είναι υπέρ των εργολάβων. Αν λειτουργούμε έτσι υπάρχει ελπίδα το επόμενο χρονικό διάστημα να δούμε και άλλα έργα να εξελίσσονται στο νησί μας.