Αναγνωστική Εταιρεία Κέρκυρας. Ενας Ζωντανός Πνευματικός Φάρος της Κέρκυρας . Του Γιάννη Ρεβύθη
Εκατόν ενενήντα χρόνια συνεχούς λειτουργίας και προσφοράς.
Από το 1836 έως σήμερα, η Αναγνωστική Εταιρία Κερκύρας παραμένει σύμβολο πνευματικής αντοχής και ιστορικής συνέχειας. Σε μια πόλη που γέννησε και φιλοξένησε κορυφαίες μορφές των γραμμάτων και των τεχνών, η ύπαρξή της δεν είναι απλώς τιμητική, είναι θεμελιακή.
Πόσο όμως, έχουμε συνειδητοποιήσει τον θησαυρό που έχουμε στην Κέρκυρα;
Η πέτρινη σκάλα που οδηγεί στο ιστορικό της κτίριο, δίπλα στα Ανάκτορα και το κτήριο Καποδίστρια, δεν αποτελεί απλώς ένα αρχιτεκτονικό στοιχείο. Είναι το σύμβολο μιας διαδρομής προς τη γνώση. Πρός την Αναγνωστική Εταιρία που υπηρέτησαν μορφές όπως ο εθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός, ο Λορέντζος Μαβίλης, ο Άγγελος Γιαλλινάς, ο Ανδρέας Κάλβος, ο Ντίνος Θεοτόκης. Ονόματα που δεν ανήκουν μόνο στην Κέρκυρα, αλλά στο εθνικό μας κεφάλαιο.
Ίσως σήμερα να μη γνωρίζουμε ποιοι σύγχρονοι πνευματικοί άνθρωποι συνεχίζουν αυτή τη διαδρομή. Η ουσία, όμως, παραμένει, γιατί ο πνευματικός αυτός χώρος εξακολουθεί να παράγει και να φιλοξενεί έρευνα και σκέψη.
Η Αναγνωστική σήμερα δεν είναι μουσείο του παρελθόντος. Είναι ένας ζωντανός οργανισμός. Με επιστημονικά συνέδρια, διαλέξεις, με παρουσιάσεις βιβλίων και πολιτιστικές εκδηλώσεις, που διατηρεί ζωντανό τον δημόσιο διάλογο. Παράλληλα, συντηρεί και εμπλουτίζει καθημερινά μια βιβλιοθήκη-θησαυρό με περισσότερους από 50.000 τόμους, με σπάνιες εκδόσεις, αρχεία και συλλογές ανεκτίμητης αξίας.
Σε δύσκολες ιστορικές περιόδους, πολέμους, φτώχεια, πολιτικές αναταράξεις, το πολιτιστικό αυτό ίδρυμα άντεξε. Και αυτό από μόνο του αποτελεί μάθημα ευθύνης προς τους νεότερους, προς όλους μας. Γιατί οι θεσμοί που επιβιώνουν σχεδόν δύο αιώνες δεν επιβιώνουν τυχαία. Επιβιώνουν επειδή κάποιοι πίστεψαν ότι ο πολιτισμός δεν είναι πολυτέλεια, αλλά προϋπόθεση ελευθερίας και αφιέρωσαν τη ζωή τους γι αυτό.
Το ερώτημα, ωστόσο, παραμένει επίκαιρο στις μέρες μας και ίσως ειναι άβολο.
Πόσο στηρίζουμε σήμερα αυτό το έργο; Πόσο οι φορείς της Κέρκυρας, αυτοδιοίκηση, επαγγελματικά επιμελητήρια, εκπαιδευτικά ιδρύματα, ιδιώτες, αντιλαμβάνονται ότι η επένδυση στον πολιτισμό δεν είναι αλλη μια δαπάνη, αλλά πολύτιμο κεφάλαιο για τις επόμενες γενιές;
Η Αναγνωστική Εταιρία Κερκύρας σημερα, δεν ζητά απλώς τιμητικές αναφορές και επετειακούς χαιρετισμούς. Χρειάζεται ουσιαστική στήριξη, θεσμική συνεργασία, οικονομική ενίσχυση και ενεργή συμμετοχή της κοινωνίας. Χρειάζεται οι νέοι άνθρωποι να ανέβουν την πέτρινη σκάλα όχι από περιέργεια, αλλά από ανάγκη για γνώση.
Στην εκδήλωση για τα 190 της χρόνια δεν τιμούμε μόνο ένα ίδρυμα, τιμούμε την ιδέα ότι η Κέρκυρα δεν είναι μόνο τουριστικός προορισμός. Είναι, πρωτίστως, τόπος γραμμάτων, ιδεών και πνευματικής παράδοσης.
Και ίσως η πραγματική επέτειος θα είναι η στιγμή που θα αποφασίσουμε συλλογικά ότι αυτός ο πνευματικός φάρος πρέπει να παραμείνει αναμμένος, για να σκορπίζει το Φως της Γνώσης, όχι από συνήθεια, αλλά συνειδητά.
Από ευθύνη απέναντι στις επόμενες γενιές και από υποχρέωση σε όλους όσοι συνέβαλαν στη διαμόρφωση αυτού του σπουδαίου πνευματικού ιδρύματος.
